De Joodse begraafplaats

De Joodse begraafplaats aan de Van Coeverdenstraat is in november 2009 officieel aangewezen als gemeentelijk monument.

PB090219
Ingang van de Joodse begraafplaats

 Ze bestaat sinds 1820 en omvat in 2009 122 grafstenen. Er is een metaheerhuis met boven de toegang het opschrift uit het Bijbelboek Deuteronomium 32 vers 39 :

“Ik dood en laat leven”

Het reinigingshuisje is bereikbaar langs de achtertuinen van een rij nieuwbouwwoningen. De monumentale toegang tot de begraafplaats was lange tijd sterk verwaarloosd en bevond zich te midden van een bosschage.

In 2011 zijn hek en de beukenhaag gerenoveerd. Het eigendom van de begraafplaats met reinigingshuis berust bij het Nederlands Israëlitisch Kerkgenootschap (N.I.K.). Met de gemeente heeft het N.I.K. een onderhoudsovereenkomst sinds 1 maart 1972. Het beheer valt buiten de verantwoordelijkheid van de stichting.

Borculose leden van de Lions Club hebben vrijwillig het aanvullende onderhoud op zich genomen voor een goede instandhouding van dit gemeentelijk monument. De gemeente maait zes keer per jaar gras op de begraafplaats en zorgt voor onderhoud van de omheinende haag. Het jaarlijks aanvullende onderhoud door de Lions bestaat uit onderhoud van de graven, onderhoud van de begraafplaats daar waar niet machinaal gemaaid kan worden en onderhoud van het reinigingshuis. Daarnaast brachten de Lions onder auspiciën van het Nederlands Israëlitisch Kerkgenootschap weer een zichtbare belettering aan op de oudste grafzerken.

De oudste Joodse begraafplaats in Borculo bevond zich aan de Lange Wal aan de oever van de Berkel. Het is bekend dat ze na 1823 wegens de frequente wateroverlast niet meer in gebruik was. Wat er nog van resteert is een oude grafsteen met in Hebreeuws schrift de letters פנ [PN], hetgeen staat voor Po Niqbar, ofwel : hier is begraven. Deze steen steekt ca 20 cm boven de bestrating uit. Hij maakte voorheen deel uit van de rijweg, maar is enige meters verplaatst tot aan de voortuin van een woning.

PB030068
Grafsteen op de begraafplaats met de Hebreeuwse letters
ter afkorting van po niqbar