81 jaar Vrijheid: Herdenken en vieren

De dag begon om 11 uur met de stadswandeling ‘Sporen van joods leven’ onder leiding van Sallo Roozendaal.
Ongeveer 15 belangstellenden wandelden met Sallo langs de locaties waar joden woonden in de Tweede Wereldoorlog of anderszins herinneringen opriepen aan het joodse leven. Na afloop waren de wandelaars eensgezind in hun reacties: een indringend verhaal over een schokkende periode tijdens de geschiedenis van de joden in Borculo.

Om 2 uur startte René Kok zijn lezing  ‘De Tweede Wereldoorlog over Jodenvervolging, verzet en collaboratie’.
In 2019 publiceerde René samen met collega Erik Somers het boek ‘De Jodenvervolging in foto’s. Nederland 1940-1945’. De Jodenvervolging tijdens de Tweede Wereldoorlog is een open zenuw in de recente Nederlandse geschiedenis, zeker gezien het feit dat na Polen relatief nergens zoveel joden zijn weggevoerd en vermoord als in ons land (circa 102.000 van 140.000).
Van de vervolging en deportatie van joden in de jaren 1940-1945 zijn opmerkelijk veel foto’s bewaard gebleven. Zowel professionele fotografen in dienst van de Duitse bezetter als amateurs maakten aangrijpende opnames. Gewone Nederlanders legden – vaak heimelijk – razzia’s op beeld vast. Zij fotografeerden de vlucht van de Duitse joden naar Nederland, de bezetting met de vele verboden, de gele ster, de werkkampen, de Joodsche Raad, de daders, de deportaties, onderduik, kamp Westerbork, de vernietiging in Polen en de terugkeer van enkelen.

Niemand bleef onaangedaan na het zien van zoveel gruwelijke, macabere beelden waarvan de zeggingskracht groter is dan woorden ooit kunnen bewerkstelligen. Maar niet alleen de beelden brachten een bijna beklemmende sfeer teweeg. Ook de ontroerende wijze waarop René Kok, die de foto’s in de loop der tijd vele malen voorbij heeft zien komen, emotionele gevoelens wist op te roepen bij zijn toehoorders droeg daaraan bij

Ton van Uem – tekst
Nicolle Clemens – foto’s